Galeria Faras: Skarby zatopionej pustyni

Taki detal jest charakterystyczny w sztuce nubijskiej dla archaniołów Michała i Gabriela, jest to zatem jeden z nich. Niewielki zachowany fragment malowidła utrudnia identyfikację postaci. Właśnie to połączenie piękna i siły przyciągnęło mnie do tego malowidła.

Skarby sztuki starożytnej

Uzupełnieniem dzieł z Faras i innych stanowisk archeologicznych w Sudanie są zabytki reprezentujące tradycje faraońską, bizantyjską, koptyjską i arabską – wszystkie one w jakiś sposób tworzyły kulturę dawnej Nubii. W Galerii obok licznych elementów wystroju architektonicznego, uporządkowanych w porządku chronologicznym, zobaczyć można również inskrypcje z katedry – fundacyjną z roku 707 oraz inskrypcje grobowe, przedmioty z grobów biskupów i wiele innych. Dzięki pracy konserwatorów i wszystkich członków misji zdjęto ze ścian ponad 110 malowideł, a w rezultacie podziału znalezisk, które przypadły Sudanowi i Polsce – 67 trafiło do Warszawy.

Straty poniesione przez Polskę w czasie II wojny światowej sięgają biliona złotych

Odnaleźli tam malowidła o tematyce religijnej, które znajdowały się na ścianach ruin. Więcej artykułów o programie „O dziełach sztuki…”. W 2014 Galeria Faras została otwarta w obecnej aranżacji. W ten sam sposób do malowideł przyprasowano pasy tkaniny, które następnie przymocowane zostały do specjalnie skonstruowanych stelaży. Warunki klimatyczne były trudne, wnętrze katedry, podzielone na mniejsze pomieszczenia, nie pozwalało na użycie maszyn. Prof. Michałowskiemu zaproponowano kilka stanowisk, wybrał on Faras, gdzie wykopaliska były prowadzone jeszcze na początku XX wieku.

Przeprowadzono także laserowe badania podłoża, na które malowidła wówczas nałożono. Zabezpieczono malowidła, i oczyścili zabrudzenia, więc teraz kolory nabrały wyrazistości. – W naszych pracowniach brakuje miejsca, a dzięki temu, że galerie na parterze były zamknięte podczas remontu, mogliśmy wszystkie zabytki położyć na podłodze i dokładnie obejrzeć.

Skarb z VII wieku

Ekspozycję obiektów z Faras w Muzeum Narodowym w Warszawie otwarto w 1972, a w została w 2015 roku została rozszerzona o m.in. Wśród eksponatów przekazanych Polsce znalazły się łącznie 67 malowidła ścienne, a także m.in. Przedstawienie Archanioła Michała z IX wieku i biskupa Marianosa z 1002 roku. Do innych malowideł ściennych przechowywanych w Warszawie zalicza się m.in.

Gry RPG

• Do zbiorów muzealnych trafiły one dzięki polskim archeologom uczestniczącym w objętej patronatem UNESCO wielkiej międzynarodowej akcji ratowania pozostałości dawnych kultur Doliny Nilu rozwijających się na południe od I katarakty.
• Ponieważ z powodu budowy Wysokiej Tamy Asuańskiej katedra miała być zalana wodami Nilu, członkowie misji zdjęli z jej ścian malowidła i rozebrali elementy architektury, by uratować je przed zniszczeniem.
• Tego dnia polscy archeolodzy przybyli na tereny starożytnej Nubii, gdzie odkryto dobrze zachowane ruiny chrześcijańskiego kościoła.
• 2 lutego 1961 roku misja pod kierownictwem profesora Kazimierza Michałowskiego przybyła na tereny starożytnej Nubii, gdzie odkryto dobrze zachowane ruiny chrześcijańskiego kościoła, a w nich freski z okresu VII-XIII wieku.
• Przywiezione do Polski malowidła były prezentowane w warszawskim muzeum od 1972 roku, w galerii praktycznie niezmienianej do 2011 roku, kiedy podjęto decyzję o jej przebudowie.

Można w niej oglądać również elementy architektoniczne, kamienne części wystroju kościoła i inskrypcje oraz wiele innych przedmiotów, w tym ceramikę. Celem wydarzenia jest popularyzacja filmów polskich i egipskich dotyczących faras3d tematyki średniowiecza w Europie i na Bliskim Wschodzie. Galeria Faras, oprócz przypominania o największych osiągnięciach polskiej archeologii, ukazuje także różnorodność sztuki religijnej. Zadziwia bogactwo form tych przedmiotów – prezentowane krzyże etiopskie, ruskie, rosyjskie, huculskie, ukraińskie czy egipskie różnią się między sobą wykonaniem, kształtem i materiałem, przez co pokazują niejednolitość kultury chrześcijańskiej. Szczególną uwagę zwraca kolekcja krzyży, pochodzących z różnych kręgów kulturowych i epok. Podziwianiu poszczególnych malowideł towarzyszą bowiem autentyczne koptyjskie śpiewy liturgiczne.

Brutalny napad na stacji paliw w Warszawie. Jest decyzja sądu

Dalej, w wydzielonym pomieszczeniu planowana jest projekcja filmu w technologii 3D ukazującego zrekonstruowaną katedrę, a także filmów poświęconych osobie prof. Kazimierza Michałowskiego, wybitnego polskiego archeologa, odkrywcy faraskiej świątyni i twórcy Galerii Faras. VII wieku w tym samym miejscu, w którym sto lat później zbudowano katedrę, będą pokazane w pierwszej części sali, przy wejściu. W nowej aranżacji zabytki ze starszego kościoła, wzniesionego w 1. Wojciech Pawłowski z Rodziną sfinansowali całkowitą modernizację, umożliwiając tym samym planowane otwarcie Galerii Faras po ponad 40 latach od pierwszego, publicznego udostępnienia zabytków.

W czasie tej trwającej przez wiele tygodni, delikatnej pracy przeprowadzono również analizy ułożenia warstw, sporządzono diagramy stratygraficzne oraz wydzielono nie rozpoznane w Faras znajdujące się po licem starsze malowidła. Zdecydowano się na całkowite usunięcie resztek zaprawy – pomimo sporej wartości zabytkowej pokruszona zaprawa znajdowała się w fatalnym stanie, dodatkowo przed zdjęciem ze ścian katedry w Faras zadomowiły się w niej termity. Ponadto konserwatorzy odnotowali i zebrali próbki wszystkich materiałów i elementów występujących na powierzchni malowidła – zaprawy, tynków, włókien, kryształków soli, a także nasion, owadów i rybiej łuski. Wykonano również fotografie malowideł w podczerwieni oraz fotografie faktury powierzchni w promieniach skośnych.

Ta część galerii poświęcona jest krzyżom różnego pochodzenia i różnych typów. W tej sali prezentowane są malowidła w większości zdjęte ze ścian narteksu, nawy północnej, prezbiterium oraz kaplic ze strony południowej. Sala VI zaprojektowana jest w taki sposób, aby oddać charakter świątyni, poprzeczne arkady wydzielają kolejne aneksy, w których prezentowane są ścienne malowidła, rozmieszczone w podobny sposób jak w katedrze w Faras. W salach II i III można obejrzeć filmy dotyczące historii odkryć, samej Nubii oraz Kampanii Nubijskiej, a także malowideł, ich stylu i ikonografii.

Polska w XX wieku

Z polskich wykopalisk w Edfu i Tell Atrib w Egipcie oraz najcenniejsze dzieła sztuki bizantyńskiej ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie. W dalszej części sali można oglądać malowidła pochodzące głównie z klatki schodowej, westybulu północnego i ścian zewnętrznych kościoła, m.in. W części ekspozycji przypominającej wnętrze sakralnej budowli znalazły się malowidła rozmieszczone podobnie jak w faraskiej świątyni. Ocalono przed bezpowrotnym zniszczeniem wiele zabytków dawnych kultur rozwijających się na terenie Doliny Nilu od czasów prehistorycznych.

Spoidłem malowideł była guma roślinna, a one same zostały wykonane na gipsowym podkładzie z mułu nilowego i piasku. Drogą analiz i testów określono jednak pierwotne techniki wykonania malowideł oraz ich współczesny stan zachowania. Demontaż malowideł i ich konserwacja w ośrodku oddalonym od stanowiska pochodzenia były w owym czasie całkowitą nowością.